Đang tải...
Trả lời nhanh: Theo Điều 70 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, người lao động chỉ được hưởng bảo hiểm xã hội một lần trong một số trường hợp như đủ tuổi nghỉ hưu chưa đủ 15 năm đóng, ra nước ngoài định cư, mắc bệnh hiểm nghèo. Trước khi nộp đơn, hãy cân nhắc bảo lưu để hưởng lương hưu.

Bảo hiểm xã hội một lần là khoản tiền cơ quan bảo hiểm xã hội trả một lần cho người lao động đã chấm dứt tham gia, thay cho việc tiếp tục cộng dồn thời gian đóng để hưởng lương hưu. Từ ngày 01/7/2025, Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15 thay thế Luật năm 2014 và thu hẹp đáng kể các trường hợp được rút một lần. Bài viết giải thích điều kiện, cách tính, thủ tục và những điều nên cân nhắc (các tình huống trong bài là tình huống giả định).
Theo khoản 1 Điều 70 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, người lao động tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, đã chấm dứt tham gia và có đề nghị được hưởng một lần nếu thuộc một trong các trường hợp:
| Trường hợp | Điều kiện chính | Căn cứ |
|---|---|---|
| Đủ tuổi nghỉ hưu | Chưa đủ 15 năm đóng; có thể chọn hưởng trợ cấp hằng tháng thay vì một lần | điểm a khoản 1 Điều 70 |
| Ra nước ngoài để định cư | Có giấy tờ chứng minh định cư | điểm b khoản 1 Điều 70 |
| Mắc bệnh | Ung thư, bại liệt, xơ gan mất bù, lao nặng, AIDS | điểm c khoản 1 Điều 70 |
| Suy giảm khả năng lao động | Từ 81% trở lên hoặc khuyết tật đặc biệt nặng | điểm d khoản 1 Điều 70 |
| Đã đóng trước ngày 01/7/2025 | Sau 12 tháng không thuộc diện bắt buộc, không tham gia tự nguyện và đóng chưa đủ 20 năm | điểm đ khoản 1 Điều 70; Điều 14 Nghị định 158/2025/NĐ-CP |
| Phục viên, xuất ngũ, thôi việc (lực lượng vũ trang) | Không tiếp tục tham gia và không đủ điều kiện hưởng lương hưu | điểm e khoản 1 Điều 70 |
Như vậy, người bắt đầu đóng bảo hiểm xã hội từ ngày 01/7/2025 không được rút một lần chỉ vì nghỉ việc đủ 12 tháng; trường hợp này chỉ áp dụng cho người có thời gian đóng trước ngày Luật có hiệu lực.
Nên làm: Kiểm tra quá trình đóng trên ứng dụng VssID để biết mình có thời gian đóng trước ngày 01/7/2025 và tổng số năm đóng.
Theo khoản 3 Điều 70, mức hưởng tính theo số năm đã đóng (không gồm phần ngân sách nhà nước hỗ trợ đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện, trừ trường hợp mắc bệnh hiểm nghèo hoặc suy giảm từ 81% trở lên theo khoản 4):
Ví dụ (giả định): người lao động đóng 3 năm trước 2014 và 5 năm từ 2014, mức bình quân tiền lương tháng (sau điều chỉnh) là 8 triệu đồng: (3 × 1,5 + 5 × 2) × 8 triệu = 116 triệu đồng. Thời điểm tính hưởng là thời điểm cơ quan bảo hiểm xã hội ban hành quyết định (khoản 5 Điều 70).
Nên làm: Ước tính số tiền trước, rồi so sánh với quyền lợi hưu trí và bảo hiểm y tế sẽ mất khi rút.
Nên làm: Giữ bản chụp hồ sơ và giấy hẹn; quá 07 ngày làm việc chưa có kết quả thì hỏi lại bằng văn bản.
Trong đa số trường hợp, bảo lưu thời gian đóng có lợi hơn về lâu dài. Theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024, người lao động đủ tuổi nghỉ hưu và có từ đủ 15 năm đóng trở lên được hưởng lương hưu (Điều 64); người chưa đủ 15 năm khi đủ tuổi nghỉ hưu có thể chọn trợ cấp hằng tháng (Điều 23). Khi rút một lần, toàn bộ thời gian đóng trước đó không còn được tính cho lương hưu.
Nên làm: Chỉ rút một lần khi thật sự cần, ví dụ ra nước ngoài định cư hoặc mắc bệnh hiểm nghèo cần chi phí điều trị.
| Trường hợp của bạn | Nên làm gì | Lưu ý / rủi ro |
|---|---|---|
| Đã đóng trước 01/7/2025, nghỉ việc đủ 12 tháng, đóng chưa đủ 20 năm | Cân nhắc kỹ giữa rút một lần và bảo lưu; nếu rút, nộp hồ sơ theo Điều 78 | Mất thời gian đóng để tính lương hưu |
| Bắt đầu đóng từ 01/7/2025, nay nghỉ việc | Bảo lưu thời gian đóng, có thể đóng tự nguyện | Không được rút một lần chỉ vì nghỉ việc 12 tháng |
| Sắp đủ tuổi nghỉ hưu nhưng chưa đủ 15 năm | Xem xét đóng tiếp, đóng tự nguyện hoặc chọn trợ cấp hằng tháng | Rút một lần có thể bất lợi hơn trợ cấp hằng tháng |
| Ra nước ngoài định cư | Chuẩn bị giấy tờ chứng minh định cư hợp lệ | Giấy tờ nước ngoài cần dịch, hợp pháp hóa theo quy định |
| Mắc bệnh hiểm nghèo | Xin giấy xác nhận bệnh của cơ sở y tế theo đúng danh mục | Được tính cả phần ngân sách hỗ trợ đóng tự nguyện |
Thông thường là không, vì trường hợp nghỉ việc sau 12 tháng chỉ áp dụng cho người có thời gian đóng trước ngày 01/7/2025. Bạn được bảo lưu thời gian đóng và nên cân nhắc tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện để tiếp tục cộng dồn.
Cơ quan bảo hiểm xã hội giải quyết trong 07 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ theo khoản 2 Điều 79 Luật Bảo hiểm xã hội 2024. Bạn nên nộp đủ giấy tờ ngay từ đầu để không bị yêu cầu bổ sung.
Bạn nên cân nhắc kỹ, vì chỉ cần đủ 15 năm đóng và đủ tuổi nghỉ hưu là được hưởng lương hưu theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024. Hãy tính phương án đóng tiếp hoặc đóng tự nguyện trước khi quyết định rút.
Ngoài sổ bảo hiểm xã hội và đơn đề nghị, bạn cần giấy tờ chứng minh việc ra nước ngoài định cư theo hướng dẫn của cơ quan bảo hiểm xã hội. Giấy tờ bằng tiếng nước ngoài cần được dịch sang tiếng Việt theo quy định.
Xem thêm: Cách tính tiền thai sản · Ngày nghỉ phép năm của người lao động · Hết thai sản muốn nghỉ thêm
Luật Hà Sơn Bình có thể rà soát quá trình đóng, tư vấn phương án có lợi và hỗ trợ khiếu nại khi quyền lợi bảo hiểm xã hội bị ảnh hưởng. Liên hệ hotline/Zalo 0865.11.12.18 hoặc đến VPGD: Số 09, Liền Kề 02, KĐT Roman Plaza, phường Đại Mỗ, TP Hà Nội.
Biên soạn: Ban biên tập Luật Hà Sơn Bình.
Bài viết cung cấp thông tin pháp luật chung, không thay thế ý kiến tư vấn cho từng vụ việc cụ thể.